Verantwoording PID-wijzer

Deze wegwijzer is ontwikkeld binnen het Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE) en wordt beheerd bij het Nationaal Archief (NA). Vragen kun je via info@nationaalarchief.nl mailen naar Remco van Veenendaal.
Samen met experts van de Technische Universiteit Delft (voor DataCite DOI), SURF (Handle) en de Koninklijke Bibliotheek (URN:NBN) werden 25 onderwerpen geïnventariseerd waarover nagedacht moet worden bij het kiezen van een PID-systeem. Per onderwerp werden de PID-systemen geplot op een vijfpuntsschaal variërend van “Dit systeem ondersteunt dit niet cq. is hier niet voor geschikt” (1) tot “Dit systeem ondersteunt dit volledig cq. is hier volledig voor geschikt” (5). De experts van de verschillende PID-systemen hebben gezamenlijk de weging vastgesteld van de verschillende systemen op de verschillende onderwerpen.

Een voorbeeld: een van de onderwerpen gaat over het gebruik van PID’s voor wetenschappelijke citaties. Alle PID-systemen bieden hier ondersteuning voor, maar DataCite DOI is er speciaal voor bedoeld en wordt als zodanig (h)erkend. Handle en URN:NBN kregen daarom een 3, en DataCite DOI een 5.

Vijfpuntschaal

De 25 onderwerpen zijn vervolgens omgezet in stellingen. Gebruikers van de PID-wijzer kunnen per stelling op een vijfpuntschaal aangeven in welke mate ze het eens zijn met die stelling, variërend van “Ik ben het hier volledig mee oneens” (1) tot “Ik ben het hier volledig mee eens” (5). Het onderwerp uit het voorbeeld werd: “Mijn PID’s zijn er vooral voor bedoeld dat onderzoekers ze kunnen gebruiken voor citeren en refereren.”

In de meeste gevallen wordt per PID-systeem de procentuele mate van overeenkomst tussen het antwoord van de gebruiker en dat van de experts bepaald door de afstandsformule

overeenkomst = ( 5 – | expertantwoord – gebruikersantwoord | ) / 5 * 100

In enkele gevallen wordt gerekend met een groter-dan-formule. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het onderwerp kosten. Als een organisatie een groot budget heeft en dat aangeeft, dan zou een (vrijwel) gratis PID-systeem mogelijk onterecht als minder geschikt uit de bus kunnen komen. In de PID-wijzer is dit als volgt opgelost: wanneer een gebruikersantwoord een hogere waarde heeft dan het expertantwoord, wordt de overeenkomst op 100% gezet. Zo niet, dan geldt de afstandsformule.

De PID-wijzer is in een aantal iteraties met experts en een gebruikersgroep verbeterd. De PID-wijzer heeft sinds 2018 een eigen website – deze website. We zijn geïnteresseerd in je reacties, bevindingen en feedback. Neem gerust contact met ons op via info@nationaalarchief.nl.

Licentie

De PID-wijzer mag gebruikt en verspreid worden volgens de voorwaarden van de CC0- licentie. De PID-wijzer is gebaseerd op algemene kennis over PID-systemen, maar ontwikkeld voor de Nederlandse situatie.

PID-wijzertoolkit

Voor wie een eigen PID-wijzer wil ontwikkelen voor een andere situatie, of met andere PID-systemen is een PID-wijzertoolkit ontwikkeld. Dit ZIP-bestand bestaat uit een HTML-pagina (met JavaScript en CSS) en een Nederlandstalige en Engelstalige handleiding. Deze PID-wijzertoolkit heeft ook een CC0-licentie.